Odnalezione zdjęcie obozowe

Więzień na jednej z fotografii obozowych, przechowywanej w Archiwum Muzeum Auschwitz-Birkenau, oznaczony numerem 6535, przez dziesiątki lat był anonimowy.  Przez przypadek niedawno udało się  ustalić, że jest to zdjęcie brata słynnego kuriera Jana Karskiego (Jana Kozielewskiego). W dniu 21 listopada 1940 r. deportowano z Pawiaka do niedawno powstałego niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz kolejny transport Polaków …

Odnowiony grób kata Mokotowa

Protokół wykonania wyroku śmierci na rotmistrzu Witoldzie Pileckim, dobrowolnym więźniu KL Auschwitz i twórcy konspiracji wojskowej w tym obozie, którego proces toczył się przed Wojskowym Sądem Rejonowym w Warszawie od 3 do 15 marca 1948 r., odnalazłem trzydzieści pięć lat temu wiosną 1991 r. Znajdował się w jego aktach sądowych z okresu stalinowskiego terroru w …

Przemawiał świadek historii

Podczas uroczystości w Muzeum Auschwitz-Birkenau w dniu 27 stycznia 2026 r. przemawiał polski Żyd, Bernard Offen, który dzisiaj ma dziewięćdziesiąt siedem lat. Ten niezwykły świadek historii urodził się w Krakowie w 1929 r., był więźniem getta i kilku niemieckich obozów, w tym Auschwitz, gdzie oznaczony go numerem obozowym B-7815. Podczas niemieckiej zagłady Żydów w okupowanej …

Nie wyjaśniona śmierć Mariana Łaptasia

Marian Łaptaś urodził się 19 maja 1904 r. w Krakowie, gdzie w okresie międzywojennym był członkiem Komunistycznej Partii Polski, udzielał się w związkach zawodowych i pracował jako ślusarz w Fabryce Maszyn i Narzędzi Rolniczych Ludwika Zieleniewskiego. Podczas okupacji został oskarżony o współpracę z podziemną organizacją Polskiej Partii Socjalistycznej (PPS) i aresztowany przez gestapo w listopadzie …

Esesman z Bielska-Białej

Edward Lubusch jako esesman z załogi obozu oświęcimskiego odnosił się do więźniów przyzwoicie, a nawet był przez nich lubiany. Zdarzało mu się nawet, że przebywając tylko z polskimi więźniami śpiewał „Jeszcze Polska nie zginęła” . Pomógł także w zorganizowaniu ucieczki z obozu Franciszkowi Faixowi-Limanowskiemu (nr 130377). Był to zawodowy oficer WP w stopniu podpułkownika, który …

Komory gazowe w KL Auschwitz

Kwestionowanie istnienia komór gazowych w KL Auschwitz-Birkenau należy uznać za naganne i obecnie podlega ono ściganiu z mocy prawa. Nie można również negować faktu, że w komorach gazowych ginęli także więźniowie niemieckich obozów koncentracyjnych, położonych w głębi III Rzeszy na terenie Niemiec i Austrii.  Renesansowy Zamek Hartheim (na zdjęciu), położony w miejscowości Alkoven koło Linzu …

80 lat temu zmarł Stefan Jaracz

W dniu 11 sierpnia 1945 r. zmarł w Otwocku Stefan Jaracz, jedenz najwybitniejszych polskich aktorów filmowych i teatralnych, pisarz, publicysta, reżyser, twórca warszawskiego teatru Ateneum. Jego imię nosi jedna z ulic w Oświęcimiu. Stefan Jaracz urodził się 24 grudnia 1883 r. w Żukowicach Starych koło Tarnowa. Później w tym mieście podjął naukę w gimnazjum, skąd …

Losy rodziny Wąsików z Radomia

Dnia 30 czerwca 1941 r. przybył do KL Auschwitz kolejny transport skierowany z więzienia w Radomiu, liczący 258 więźniów. Razem z Polakami przywieziono wówczas w wagonach towarowych również dwunastu polskich Żydów. Rozładunek transportu nastąpił na rampie kolejowej w Oświęcimiu, położonej w pobliżu obozu. Więźniów z wagonów w wypędzali esesmani, przy akompaniamencie wrzasków i bicia oraz …

Zginęli w Powstaniu Warszawskim

Osiemdziesiąt jeden lat temu, w dniu 1 sierpnia 1944 roku, wybuchło Powstanie Warszawskie, które trwało sześćdziesiąt trzy dni.  W walkach powstańczych uczestniczyło co najmniej kilkunastu więźniów KL Auschwitz, którzy zostali zwolnieni przez władze SS lub byli uciekinierami z tego obozu. Wśród nich było trzech młodych mieszkańców Ostrowi Mazowieckiej: Jerzy Flantz (nr 16785) oraz dwaj bracia …